Ondernemers zijn sceptisch over structurele oplossing jongerenoverlast Heerlerheide

De overlast van jongeren lijkt wat afgenomen in Heerlerheide sinds burgemeester Roel Wever op 12 augustus stevig ingreep. Maar ondernemers en andere betrokkenen in de wijk zijn sceptisch over een structurele oplossing voor de jongerenoverlast. Die speelt al jaren en heeft voor ondernemers bovendien financiële gevolgen. De vraag is of de maatregelen de problemen daadwerkelijk oplossen, of vooral tijdelijk verplaatsen.

Een eigenaar van een restaurant in Heerlerheide, die niet met zijn naam in de media wil uit angst voor represailles, heeft al twaalf jaar te maken met overlast bij zijn zaak. ,,Parasolvoeten zijn eruit gehaald en kapot gegooid. Lichtboxen zijn vernield. Ze intimideren de klanten met teksten als 'houd je bek'. Een vrouw is van haar fiets getrokken voor het oog van de klanten. In de parkeergarage gooien ze waterballonnen naar mensen en in de winter ijsballen. Als dat niet crimineel is? Het blijft maar doorgaan."

Foto: @RTV Parkstad/Jan Danihel

Uit voorzorg heeft het bedrijf bijna geen geld in de kassa. ,,We vragen mensen om vooral met de pin af te rekenen. Met het personeel heb ik de afspraak dat ze bij een overval de kassa gewoon mee moeten geven en niet in discussie gaan."

De overlast raakt zijn bedrijf ook financieel. Vooral in de winter blijven klanten weg. „Mensen durven hier gewoon niet meer te komen. Het zijn drie, vier tafeltjes die wegblijven. Ik denk dat ik in de winter daardoor dagelijks 300 tot 400 euro aan omzet misloop."

Beveiliger ingezet
Ook bij supermarkt PLUS waren de problemen fors. Filiaalmanager Selwyn Nolten spreekt over tientallen jongeren die fatbikes en steps mee de winkel in namen. Ze gooiden productschappen omver en maakten producten open in de winkel. Ook was er sprake van veel diefstal. Bij de magazijnpoort ging het volgens Nolten zelfs zo ver dat jongeren een auto wilden stelen.

De ingang van de PLUS en de ondergrondse parkeergarage. Foto: @RTV Parkstad/Jan Danihel

De supermarkt zette drie maanden geleden zelf een beveiliger in. Sindsdien gaat het beter. ,,Als de jongeren zich ophouden bij de ingang, stuurt de beveiliger ze meteen weg", aldus Nolten. De beveiliger werkt 36 uur per week en kost 50 tot 60 euro per uur en dat betekent een extra kostenpost van duizenden euro's per maand.

Minder overlast na plaatsen camera's
Het Corneliushuis ervaart momenteel weinig overlast. ,,De jongeren weten inmiddels wel dat hier een theater zit en een bibliotheek en dat er niet veel te halen valt. Van de parkeerwachters weet ik dat er wel regelmatig zo'n vijftien jongeren in de trappenhal rondhangen. Ze zitten te chillen, racen met fietsen de trappen af en spugen tegen de muren. Ik stoor me er niet zo aan, want ik ben zelf ook jong geweest", zegt beheerder Jonathan Walschot.

In 2021 had het Corneliushuis juist te maken met ernstige overlast. De organisatie schreef daarover een brandbrief naar de gemeente. Daarna werden camera's geplaatst en volgens het Corneliushuis droeg dat bij aan het verminderen van de problemen. Ook werd de bedrijfsvoering aangepast. ,,Wij sluiten nu om vijf uur. Eerder was het Corneliushuis tot laat in de avond geopend en dan kun je de verkeerde jeugd aantrekken", aldus Walschot.

Groep van tientallen jongeren
Volgens de restauranteigenaar gaat het nu om een groep van 30 tot 40 jongeren. Eerder is een groep van 60 tot 65 jongeren in beeld gebracht. Toch neemt de overlast volgens hem toe. ,,Ze halen steeds gekkere dingen uit."

Foto: @RTV Parkstad/Jan Danihel

Sven Paas was jarenlang voetbaltrainer bij EHC Hoensbroek en SV De Dem en kent veel van de jongeren persoonlijk. Hij is ook voorzitter van buurtvereniging De Passart. Hij zegt dat er onderscheid moet worden gemaakt tussen de jongeren die daadwerkelijk voor problemen zorgen en de rest van de groep. „Het zijn veertig kids en misschien zijn vijf daarvan raddraaiers. De anderen zijn de dupe van die harde kern.”

Burgemeester Roel Wever heeft de groep deels in beeld. „We zien dat het voor een deel bekende jongeren zijn en voor een deel is er sprake van een aanzuigende werking van anderen die zich bij de groep aansluiten.”

Strenge maatregelen
De burgemeester wees Heerlerheide-Passart en Vrieheide-De Stack op 17 augustus aan als veiligheidsrisicogebied. Hierdoor kan er preventief worden gefouilleerd. Vorige week zijn al 13 gebiedsontzeggingen opgelegd en heeft één jongere een gebiedsverbod gekregen. Als reden noemt Wever dat hij signalen uit de buurt heeft gekregen van gedrag dat echt niet door de beugel kan. ,,Het gaat niet meer over de belhamel uithangen. Dit gaat over straatterreur. Jongeren gebruiken geweld, maken dingen kapot en bedreigen mensen."

Sinds de maatregelen zien de ondernemers minder jongeren op straat in Heerlerheide. ,,Misschien helpt het, zeg ik voorzichtig", aldus Nolten van de supermarkt. ,,Het is nu inderdaad beter. Maar ik vraag me af hoe het over twee maanden is", zegt de restauranteigenaar.

Foto: @RTV Parkstad/Jan Danihel

Als de overlast aanhoudt, sluit Wever verdere maatregelen niet uit. Zo kan een groepsverbod worden opgelegd. Daar ziet de restauranteigenaar wel heil in. ,,Het hele groepsgebeuren moet verdwijnen. Samenscholen moet worden verboden." De restauranteigenaar heeft zijn twijfels over cameratoezicht. ,,De echte kwaaddoeners zorgen dat ze hun gezicht verbergen voor de camera's."

Beheerder Walschot vindt dat de jeugd te veel wordt weggestuurd. ,,We moeten niet iedere jongere als probleemjongere zien. Ze worden steeds weggestuurd en krijgen daardoor het gevoel dat ze niet gewenst zijn. De oplossing is meer activiteiten voor de jeugd. Iets op het plein organiseren of een jeugdhonk om ze bezig te houden."

Werken maatregelen wel?
Voormalig voetbaltrainer Paas vindt dat boetes niet werken. ,,We zijn de armste wijk van Nederland, maar dan krijgt de jeugd wel een boete van 65 euro als ze hun identiteitskaart niet bij zich hebben. Dat kunnen ze niet betalen. De ouders zijn daarvan de dupe. Bovendien doen boetes niets tegen verveling."

Foto: @RTV Parkstad/Jan Danihel

Ook werken gebiedsverboden volgens Paas niet. ,,Er is sprake van een waterbedeffect: je verplaatst het probleem. Ze zitten nu hier in de Passart. Hoe groot moet het gebied waar het verbod geldt dan worden? Je moet de raddraaiers aanpakken."

Paas vindt dat er meer moet worden georganiseerd voor de jeugd. ,,Die kinderen hebben niks. Ze willen een skatebaan. En de niet-raddraaiers staan wel open om twee keer bij elkaar te komen in het buurthuis om film te kijken of te biljarten. Ik heb de gemeente al in oktober aangeboden om kosteloos twee keer per week met die jongeren te gaan zitten. Eerder had ik rechtstreeks contact met de gemeente, maar nu moet dat via de gebiedsregisseur. Omdat ik geen reactie krijg van de gemeente heb ik daar geen zin meer in."

De gemeente onthoudt zich op dit moment van ieder commentaar over de opmerkingen van ondernemers en Buurtvereniging De Passart.