Plan Heerlen voor inhaalslag opvang statushouders, toch verscherpt toezicht provincie

Het provinciebestuur gaat het toezicht op Heerlen bij de opvang van statushouders verscherpen. De reden is dat de gemeente al langer achterblijft bij de huisvesting van deze groep voormalige asielzoekers die een verblijfsvergunning hebben gekregen. Per 1 juli waren dat er 75 te weinig.

De provincie gaat nu concrete afspraken maken met Heerlen over de benodigde acties om de achterstand in te lopen en de tijd die daarvoor staat. De stad gaat daartoe van trede 2 naar trede 3 op de zogenoemde interventieladder van de provincie, laat een woordvoerder van het gouvernement weten.

Woningbouw

Heerlen heeft inmiddels al een plan van aanpak neergelegd in het provinciehuis. Uitvoering daarvan moet ertoe leiden dat de gemeente de achterstand in de loop van 2028 heeft ingelopen en dan aan de eisen van de Spreidingswet voldoet. Het gemeentebestuur hoopt daarbij op een evenwichtiger spreiding van statushouders over stad en regio.

De ‘primaire structurele lijn’ is het vergroten van het woningaanbod, schrijft het college de gemeenteraad. Heerlen heeft richting 2030 een woningbouwambitie van 2.300 woningen. De komende twee jaar moet de productie al goed op gang komen. Dat biedt (via doorstroming) ook ruimte voor de opvang van statushouders.

Leegstand

Het Heerlense plan kent drie fasen. Tot eind 2026 gaat Heerlen onderzoeken of leegstaande woningen opnieuw voor bewoning beschikbaar kunnen komen, ‘juist ook in meer veerkrachtige buurten’. Daarnaast wordt verkend of bestaand of leegstaand vastgoed kan worden getransformeerd tot woningen. Niet alleen voor statushouders, maar voor ‘een gezonde mix van bewoners’. Ook gemeentelijk vastgoed komt hier mogelijk voor in aanmerking.

Deze lijn wordt voortgezet in de tweede fase die tot einde 2027 doorloopt. De gemeente wil daar zwaar inzetten op trajecten waarbij de taal leren en werken wordt gecombineerd. Dat start al op het azc. Heerlen gaat op zoek naar ‘aanvullende woonvormen’, naast de reguliere huisvesting via woningcorporaties. Het college denkt hierbij aan doorstroomwoningen en studio’s.

Werk

In 2028 start de derde fase waarbij de gemeente toewerkt naar een ‘Heerlens arrangement’. Statushouders worden via ‘taalschakeltrajecten’ opgeleid voor jobs in sectoren in Parkstad waar grote personeelstekorten zijn zoals zorg, onderwijs en techniek. Een baan levert geld op, en daarmee komt ook een woning in zicht. Dat geldt zeker voor die gemeenten waar de Parkstadwet van kracht is, Heerlen, Kerkrade en Brunssum. Om in daar aangewezen buurten te mogen wonen, is een huisvestingsvergunning nodig. En die krijg je niet zonder (vaste) baan.

Niet alleen Heerlen, maar heel Parkstad loopt achter bij het huisvesten van statushouders. Ook Beekdaelen heeft deze zomer te horen gekregen dat het op trede 3 van de interventieladder komt, maakte het college deze maand bekend. Landgraaf en Simpelveld bevonden zich daar al. Brunssum, Kerkrade en Voerendaal staan op de lichtere trede 2.

Het gemeentehuis van Heerlen.